Manewry Zapad 2025 – rosyjska obecność wojskowa na Białorusi
We wrześniu 2025 roku na terytorium Białorusi odbyły się rosyjsko-białoruskie ćwiczenia Zapad-2025 w dniach 12-16 września. Obecność wojsk rosyjskich na Białorusi budzi szczególne zaniepokojenie wśród krajów NATO, zwłaszcza Polski i Litwy, ze względu na historyczne konteksty i potencjalne zagrożenia dla bezpieczeństwa regionalnego.
Skala ćwiczeń i liczba wojsk
W ćwiczeniach Zapad-25 wzięło udział około 12 tys. żołnierzy – według deklaracji resortów obrony Białorusi i Rosji 8 tys. Chociaż oficjalne dane wskazują na stosunkowo niewielką liczbę uczestników, wcześniejsze szacunki były znacznie wyższe. Według informacji, w manewrach może wziąć udział nawet od 100 tys. do 150 tys. żołnierzy rosyjskich, choć ostatecznie skala okazała się mniejsza.
Zagrożenia dla Polski i państw bałtyckich
Głównym powodem obaw jest scenariusz ćwiczeń, który został zdominowany przez kwestię zagrożenia dla tzw. przesmyku suwalskiego. Manewry Zapad wzbudzają szczególne emocje w państwach NATO, ponieważ edycja z 2021 roku poprzedziła pełnoskalową agresję Rosji na Ukrainę. Wówczas tuż po ćwiczeniach znaczna część rosyjskich wojsk pozostała na Białorusi i została wykorzystana w ataku 24 lutego 2022 roku.
Polska reakcja i zamknięcie granicy
W odpowiedzi na manewry premier Donald Tusk zapowiedział manewry po polskiej stronie, polskiego wojska i sił sojuszniczych, a 12 września granica z Białorusią została zamknięta. Wiceminister obrony narodowej Cezary Tomczyk poinformował, że w związku z ćwiczeniami ZAPAD na obszarze granicznym z Białorusią znajdzie się około 40 tysięcy polskich żołnierzy.
Znaczenie dla bezpieczeństwa regionu
Wojska rosyjskie na Białorusi pozostają istotnym elementem strategii militarnej Kremla w regionie. Litewskie władze mówią, że nie ma oznak wskazujących na to, że rosyjskie wojska pozostaną na Białorusi po manewrach Zapad-2025. Pomimo zakończenia manewrów sytuacja wymaga stałego monitoringu, a kraje NATO pozostają w podwyższonej gotowości obronnej, demonstrując jednolitą odpowiedź na potencjalne zagrożenia ze strony rosyjsko-białoruskiego sojuszu wojskowego.
